Вось тут знайшоў такі фотаздымак.
Напісана, што "Пачатак XX ст. Светлагорскі р-н, Гомельская вобл."
Ці праўда гэта? Нешта вельмі жывы и сучасны, да таго ж - каляровы.

Там і іншыя фоткі ёсць.

Tags: этнаграфія

Калі быў у Паланэчцы пару тыдняў назад, старэнькая бабуля каля палаца Радзівілаў распавядала, што яе бацька, пасля вайны хадзіў туды (у палац) на шарварку. Некалькі разоў паўтарыла яна гэту "шарварку", пакуль яе сяброўка, трохі маладзейшая бабця, не піхнула тую ў бок і не сказала: "Ды ён жа й ня ведае, што гэна такое". (я ўвесь час з разумным выглядам ківаў галавой). Тады старая патлумачыла, што гэта так адпрацоўка раней называлася.

Сёння ў Чачота чытаю: "...дзе падданыя сышліся адрабляць шарварак...". Верш 40-ых гг. ХІХ ст.
Ніжэй тлумачыцца "Шарварак - феадальная павіннасць па будаўніцтве і рамонце дарог, мастоў, грэбляў".

Вось такая сувязь пакаленняў :)

А тое, што на савецкую рэчаіснасць наклалася слова з часоў прыгнёту, яно канешне, сімвалічна.

ПС Ад Паланэчкі да радзімы Чачота в. Малюшычы - 20 км.

Tags: гісторыя, мова, па Беларусі

Санітарны прыпынак ў 15 км. ад Маладэчна ў накірунку Вілейкі.



Калі не памыляюся фраза "Маладэчна жыве вечна" - гэта пачатак гімна горада. Але дакладна ня ведаю.

Tags: гэты дзіўны і непаўторны свет

З дакладной запіскі сакратара ЦБ КП(б)Б Вацлава Багуцкага у Палітбюро ЦК РКП(б) на імя Сталіна, 6 траўня 1922 г.:

"В связи с вызовом в ГПУ для переговоров о возможном использовании в борьбе с Тихоном и реакционным духовенством епископа Минского и Туровского Мелхиседека ЦБ КП(б)Б поручает тов. Карейво (начальнику Секретного Отделения ГПУ Белоруссии) получить у Вас дальнейшие поручения, какую линию в дальнейшем проводить здесь нам. Мы считаем, что Мелхиседека при умелом подходе можно использовать в борьбе с реакционным духовенством. Нужно только к нему подойти осторожно, ибо Мелхиседек — большой дипломат, переживший все оккупации и ладивший со всеми правительствами. В данное время Мелхиседек старается везде подчеркнуть свою лояльность по отношению к советской власти. В вопросе изъятия ценностей Мелхиседек занял сразу твердую позицию за сдачу ценностей, издав по сему поводу воззвание к верующим. Остальное минское духовенство более реакционно и консервативно, чем Мелхиседек. В Минске в попы, где еще до войны велась большая борьба с католической церковью, подбирались более развитые и черносотенные люди. В данное время, находясь на рубеже Республики, они все еще предполагают возможность конфликта и нашего ухода из Белоруссии, а потому сразу трудно втянуть их а борьбу. Группой (незначительной) белорусских попов, а также некоторыми белорусскими общественниками поднят вопрос об автономии (не автокефалии) Белорусской церкви. Из переговоров, которые велись с Мелхиседеком по сему вопросу, выяснилось, что Мелхиседек особого значения этому вопросу не придает. Мы со своей стороны констатируем, что здесь для нас особого значения этот вопрос не имеет. Попов-белорусов сравнительно мало. Особенно рьяное проведение белорусизации церкви может иметь отрицательное явление, именно - сплочение вокруг церкви общественных интеллигентных сил и использование ее в целях националистической агитации. Поскольку Московское Управление церкви будет находиться под нашим влиянием, пожалуй можно согласиться на автономию, если это вызывается какой-нибудь политической целесообразностью и если автономная церковь будет в зависимости от Московского Управления. Мы полагаем, что со священниками-великорусами и вообще с влиянием великорусским нам будет легче бороться и скорее можно будет держать их на поводу чем белорусских национальных попов. Поскольку Мелхиседек останется в Белоруссии и поскольку не будет проводиться контрреволюционная оппозиция церковных верхов здесь, у нас нет никакой надобности составлять другой группы православного духовенства. Центральное внимание же антирелигиозной пропаганды придется перенести на борьбу с польским клерикализмом и развившимся за последнее время сектантством. Православие в наших условиях представляет сравнительно меньшую опасность в этом отношении".

Узята з кнігі Э. Г. Іофе "Ад Мяснікова да Малафеева. Хто кіраваў БССР" (Мінск,2008) с. 48

Аўтаномія была абвешчана 23 ліпеня 1922 г. у кафедральнай царкве Менска.
Цікавы не сам факт абвяшчэння аўтакефаліі (я так разумею яна была ліквідаваная ў 1926 г.), колькі стаўленне да ўсяго гэтага камуністаў.
А яшчэ звяртае на сябе ўвагу апошняя фраза. Выглядае на тое, што актыўнасць паваслаўя з таго часу зусім не змянілася.

Tags: Менск, гісторыя

Аказваецца ў нас здымаюць фільм пра Брэсцкую крэпасць.
Выпадкова знайшоў трэйлер:


Як па трэйлеру, атрымаецца лепш, чым Анастасія Слуцкая, але тая ж патрыятычная папса. Хаця, калі не панапрыдумваюць лішняга (адзінарогаў якіх-небудзь), то можна будзе і паглядзець.

Tags: брэсцкая крэпасць, кіно

Аказваецца, падпольшчык Казінец, чыё імя носіць зараз адна з вуліц Менска меў на ймя Ісая (што ўжо само па сабе падазрыцельна), а адной з галоўных паплечніц і, хутчэй за ўсё, каханкай Казінца была Леля Равенская - дачка знакамітага кампазітара Міколы Равенскага, аўтара музыкі "Магутны Божа", "Пагоні" і інш. Вось так атрымліваецца, бацька ў Ігумені быў рэгентам царкоўнага хора, а дачка - падпольшчыцай у Менску. Яе растралялі летам 1942 г., праз некалькі месяцаў пасля Казінца.

Здаецца агульнавядомая інфармацыя, ва ўсіх даведніках і біяграфіях ёсць, а я толькі зараз заўважыў.

Tags: Менск, гісторыя

Праглядзеў артыкул "Ліцьвіны" ў Вікіпедыях. І жахнуўся. Артыкул ёсць на літоўскай, эстонскай, расейскай, польскай, украінскай і абодвух беларускіх мовах. І ва ўсіх усё напісана па-рознаму і зусім няўцямна.

Асабліва засмучаюць беларускія артыкулы: "наркамаўскі" складаецца з ўсяго з некалькіх сказаў, а "тарашкевіцкі", па-сутнасці ёсць агідкай нашых "нэаліцвінаў". У вялікім і аб'ёмным тэксце,што ліцьвіны, гэта маўляў шістарычная назва беларусаў, а літоўцы тут па вялікім рахунку ні пры чым. Іншыя тэорыі ўвогуле не ўзгадваюцца.

Ну і як пры такім гармідары ідэй можна называцца "ліцьвінам" у афіцыйным дакуменце (я пра перапіс), ды яшчэ цягнуць за сабой іншых.

Хацеў павыпраўляць "тарашкевіцкі" артыкул, але зразумеў, што не хопіць абазнанасці. Можа хто з фрэнаў зацікавіцца? Тэма істотная.

http://be-x-old.wikipedia.org/wiki/Ліцьвіны

Tags: гісторыя, палітыка

Выкладаю кавалак успамінаў Э. Вайніловіча пра будаўніцтва Чырвонага Касцёла. Поўнасцю ўспаміны выйшлі ў друкаваным выглядзе, па-расейску, ў мінулым годзе, а таксама іх можна пачытаць тут.

У гэтым кавалку ўспамінаў асабліва зацікавіла тое на якой падставе Вайніловіч выбіраў стыль будучага храма. Адныя казалі, што храм св. Сымона і Алены - гэта неаготыка, іншыя, што неараманскі, а хтосьці ўвогуле канстатаваў эклектыку. Як высвятляецца ў Вайніловіча былі канкрэтныя ідэалагічныя падставы для выбара архітэктрыкнага стыля.
( Чытаць далей )

Tags: Менск, гісторыя, мемуары

Прачытаў нядаўна кнігу расейскай пісьменніцы Л. Уліцкай "Даніэль Штайн, преракладчык". Галоўны герой - гістарычная асоба. Пад час вайны ён выратаваў жыдоў Мірскага гета, бо працаваў у немцаў перакладчыкам (немцы ня ведалі пра тое, што ён таксама жыд). А пасля вайны стаў каталіцкім святаром і з'ехаў у Ізраіль, дзе пачаў ствараць новае габрэйскае хрысціянства.
Кніга добрая. Напісана глыбока і ў незвычайнай манеры. Шмат пра жыдоўства, хрысціянства, Ізраіль, трохі пра Мір і Вільню. Адзінае, што напружвае, беларусы ў кнізе паказаныя як паўдуркаватыя варвары, якіх не кармі хлебам, дай якога жыда забіць. У астатнім, усім раю чытаць :)
Можна знайсці электронны варыянты ў Інтэрнэце.
***
Паглядзеў учора галівудзкі блокбасцер "Выклік", з Джэймсам Бондам у галоўнай ролі. Хто раптам ня ведае ў ім апавядаецца пра жыдоўскі партызанскі атрад у Налібоцкай пушчы.
Фільм - гаўно. Сцэнар - фігня. Джэймс Бонд, як Джэймс Бонд быў так сабе, а як жыд дык зусім... У фільме гавораць то па-ангельску, то па-расейску, чаму, я так і не зразумеў. Савецкія партызаны увогуле цырк шапіто на конях.

Tags: кнігі, фільмы

Выкладаю трэці ўрывак успамінаў Корзана пра Менск. Пераклад не зусім даклады ў дэталях, некаторыя рэчы апусціў, бо не зусім зразумеў. Але аснова праўдзівая :)


( Катэдральны касцёл і іншыя каталіцкія храмы )

Пачатак тут і тут.

Tags: Менск, гісторыя, мемуары